Waffen-SS
Z Wikipedii
| Waffen-SS | |
| Emblemat Waffen SS | |
| Historia | |
| Państwo | |
| Sformowanie | maj 1940 |
| Patron | Reichsführer-SS Heinrich Himmler |
| Organizacja | |
| Rodzaj sił zbrojnych | wojska lądowe |
Waffen-SS (niem. Zbrojne SS) – zbrojne oddziały niemieckiej nazistowskiej formacji paramilitarnej Schutzstaffeln (SS) (niem. Szwadron Ochronny), znane również pod skrótem SS.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Oddziały zostały utworzone w maju 1940 rozkazem Himmlera, ale już wcześniej istniało kilka elitarnych pułków funkcjonujących w ramach SS (SS-Verfügungstruppen, SS-VT), które walczyły w kampanii wrześniowej. Służyło w nich 18 000 żołnierzy. Przed kampanią we Francji postanowiono rozbudować Waffen-SS do czterech dywizji. W czerwcu 1941 roku formację tę tworzyły 4 dywizje i wiele samodzielnych brygad. Służyło w nich łącznie 220 000 żołnierzy.
Po ataku na ZSRR doceniono bitność esesmanów i zaczęto tworzyć kolejne dywizje, w tym z ochotników z innych państw, np. z Norwegii, Danii, Holandii, Belgii, Łotwy. Z czasem powstały jednostki bośniackie, ukraińskie i inne. Pod dowództwem Waffen-SS walczył również korpus kozacki.
W grudniu 1944 Waffen-SS osiągnęło szczyt swojego rozwoju. W jego skład wchodziło 38 dywizji (niektóre nie w pełni skompletowane), około 15 brygad i mnóstwo mniejszych jednostek, w których służyło aż 950 000 żołnierzy, z czego Niemcy stanowili niewiele ponad jedną trzecią (nie licząc volksdeutschów). Waffen-SS miało także sztab armii (6 Armia Pancerna SS) i 16 sztabów korpusów.
W końcowej fazie wojny kilka elitarnych dywizji Waffen-SS (m.in. Leibstandarte SS Adolf Hitler,Totenkopf, Wiking, Das Reich, Hohenstaufen, Hitlerjugend, Nederland) było najlepiej wyposażonymi i najbitniejszymi oddziałami armii niemieckiej.
Ponosząc ogromne straty (w kwietniu 1945 było już tylko 580 000 żołnierzy), oddziały Waffen-SS walczyły do końca wojny. Mają na koncie wiele zbrodni, z których większość popełniły na froncie wschodnim. Jako część SS, Waffen-SS zostało uznane przez Międzynarodowy Trybunał Wojskowy w Norymberdze za organizację zbrodniczą.
Z powodu odrębnej struktury dowodzenia i własnych służb łączności oddziały Waffen-SS miały trudności z bliską współpracą z wykonującymi te same zadania oddziałami Wehrmachtu. Kultywujący pruską tradycję oficerowie Wehrmachtu żywili szczerą pogardę do swoich odpowiedników z Waffen-SS, gdyż zgodnie z prawdą twierdzili, że kariera kadry Waffen-SS zależała w równym stopniu od ich "zapału ideologicznego" co od ich zdolności dowodzenia na polu bitwy. Fakt, że oddziały Waffen-SS były faworyzowane przez Hitlera i innych funkcjonariuszy NSDAP podczas decydowania o przydziałach sprzętu i rekrutów, także wpływał negatywnie na współpracę miedzy Waffen-SS a Wehrmachtem, który uważał, że wykorzystałby te środki w znacznie bardziej efektywny sposób.
Często spotykana opinia o dużej wartości bojowej oddziałów Waffen-SS może mieć źródło w częstym wykorzystywaniu tych oddziałów do akcji przeciwpartyzanckich, policyjnych i represyjnych, gdzie łatwo można było zawyżać bojowe sukcesy wliczając do zabitych po stronie przeciwnej zamordowanych cywili. W konfrontacji z regularnymi wojskami lub dobrze uzbrojoną partyzantką SS-mani ponosili często straty przeczące ich sławie. Przypadki walki do ostatniego naboju wiążą się prawdopodobnie ze strachem przed ponoszeniem odpowiedzialności za zbrodnie wojenne w przypadku dostania się do niewoli. Dużą rolę w kreacji legendy Waffen-SS miała również oficjalna hitlerowska propaganda.
[edytuj] Pochodzenie cudzoziemskich żołnierzy Waffen-SS
Oprócz tego w Waffen-SS służyli w niewielkiej liczbie: Słoweńcy, Grecy, Czesi, Litwini, Słowacy oraz Luksemburczycy. Dane nie obejmują kilkudziesięciu tysięcy volksdeutschów - z terytorium Polski w granicach z 1939.
[edytuj] Korpusy i armie Waffen-SS
- I Korpus Pancerny SS
- II Korpus Pancerny SS
- III Korpus Pancerny SS (germański)
- IV Korpus Pancerny SS
- V Korpus Górski SS
- VI Łotewski Korpus SS
- VII Korpus Pancerny SS
- IX Korpus Górski SS
- X Korpus SS
- XI Korpus SS
- XII Korpus SS
- XIII Korpus SS
- XIV Korpus SS
- XV Korpus Kawalerii SS
- XVI Korpus SS
- XVII Korpus Armijny SS (węgierski)
- XVIII Korpus SS
- 6 Armia Pancerna SS
- 11 Armia Pancerna SS
[edytuj] Dywizje Waffen-SS
- 1 Dywizja Pancerna SS "Leibstandarte SS Adolf Hitler"
- 2 Dywizja Pancerna SS "Das Reich"
- 3 Dywizja Pancerna SS "Totenkopf"
- 4 Dywizja Grenadierów Pancernych SS "Polizei"
- 5 Dywizja Pancerna SS "Wiking"
- 6 Dywizja Górska SS "Nord"
- 7 Ochotnicza Dywizja Górska SS "Prinz Eugen"
- 8 Dywizja Kawalerii SS "Florian Geyer"
- 9 Dywizja Pancerna SS "Hohenstaufen"
- 10 Dywizja Pancerna SS "Frundsberg"
- 11 Ochotnicza Dywizja Grenadierów Pancernych SS "Nordland"
- 12 Dywizja Pancerna SS "Hitlerjugend"
- 13 Dywizja Górska SS (1 chorwacka) "Handschar"
- 14 Dywizja Grenadierów SS (1 ukraińska)
- 15 Dywizja Grenadierów SS (1 łotewska)
- 16 Dywizja Grenadierów Pancernych SS "Reichsführer SS"
- 17 Dywizja Grenadierów Pancernych SS "Götz von Berlichingen"
- 18 Ochotnicza Dywizja Grenadierów Pancernych SS "Horst Wessel"
- 19 Dywizja Grenadierów SS (2 łotewska)
- 20 Dywizja Grenadierów SS (1 estońska)
- 21 Dywizja Górska SS (1 albańska) "Skanderbeg"
- 22 Ochotnicza Dywizja Kawalerii SS "Maria Theresia"
- 23 Dywizja Górska SS (2 chorwacka) "Kama"
- 23 Dywizja Grenadierów Pancernych SS "Nederland"
- 24 Dywizja Górska SS "Karstjäger"
- 25 Dywizja Grenadierów SS (1 węgierska) "Hunyadi"
- 26 Dywizja Grenadierów SS (2 węgierska) "Hungaria"
- 27 Ochotnicza Dywizja Grenadierów Pancernych SS (1 flamandzka) "Langemarck"
- 28 Ochotnicza Dywizja Grenadierów Pancernych SS (1 walońska) "Wallonien"
- 29 Dywizja Grenadierów SS (1 rosyjska)
- 29 Dywizja Grenadierów SS (1 włoska)
- 30 Dywizja Grenadierów SS (2 rosyjska)
- 30 Dywizja Grenadierów SS (1 białoruska)
- 31 Ochotnicza Dywizja Grenadierów SS "Böhmen und Mähren"
- 32 Ochotnicza Dywizja Grenadierów SS "30 Januar"
- 33 Dywizja Grenadierów SS (1 francuska) "Charlemagne"
- 34 Dywizja Grenadierów SS "Landstorm Nederland"
- 35 Dywizja Grenadierów Policji SS
- 36 Dywizja Grenadierów SS "Dirlewanger"
- 37 Ochotnicza Dywizja Kawalerii SS "Lützow"
- 38 Dywizja Grenadierów SS "Nibelungen".
[edytuj] Niektóre ze zbrodni Waffen-SS
- egzekucje obywateli polskich narodowości żydowskiej w Kutnie[2] 10 września 1939 oraz inne pacyfikacje w czasie kampanii wrześniowej, zatrzymania Żydów i przekazywanie ich do miejsc koncentracji, skąd wywożeni byli do obozów zagłady, wrzesień i październik 1939, 1 i 2 pułk kawalerii SS-Totenkopf (niem. SS-Totenkopf-Reiterstandarte), w 1942 oddziały te weszły w skład 8 Dywizji Kawalerii SS Florian Geyer.
- czynny udział w masowych egzekucjach Polaków i Żydów w Palmirach[2], wiosna 1940, 1 i 2 pułk kawalerii SS-Totenkopf (niem. SS-Totenkopf-Reiterstandarte), od 1942 w składzie 8 Dywizji Kawalerii SS Florian Geyer.
- zamordowanie koło Dunkierki ok. 65 brytyjskich jeńców, 1940, LSSAH
- wymordowanie 97 brytyjskich jeńców wojennych we francuskim miasteczku Le Paradis[2] w departamencie Pas-de-Calais, 10 maja 1940, 3 Dywizja Pancerna SS Totenkopf. Rannych brytyjskich żołnierzy zmuszono do marszu w stronę zabudowań gospodarczych, gdzie zostali zastrzeleni z karabinów maszynowych, ciała pomordowanych zostały spalone na stosach.
- zamordowanie w Taganrogu ok. 4000 jeńców radzieckich, 1941, LSSAH
- udział w eksterminacji Żydów w Galicji – w czerwcu 1941 członkowie 5 Dywizji Pancernej SS Wiking wymordowali około 600 Żydów[2]
- zbrodnie w czasie tłumienia powstania w getcie warszawskim, 1943, 821 grenadierów pancernych Waffen-SS
- zamordowanie ok. 20 000 mieszkańców Charkowa[2], obywateli radzieckich, w masowej egzekucji w marcu 1943, 3 Dywizja Pancerna SS Totenkopf[2] oraz LSSAH.
- wymordowanie wszystkich mieszkańców serbskich wsi Kosutica[2] (70 osób), w okolicy miejscowości Rogatica, oraz wsi Orasje[3] (58 osób, w tym kobiety i dzieci) w pobliżu Mostaru, 12 lipca 1943, 7 Ochotnicza Dywizja Górska SS Prinz Eugen. Formacja ta przeprowadzała przez cały rok 1943 i 1944 okrutne akcje pacyfikacyjne wsi bałkańskich oraz brutalnie zwalczała ugrupowania partyzanckie w tym rejonie.
- spalenie żywcem 32 polskich jeńców w Podgajach[4][5][6][7], 1945, 15 Dywizja Grenadierów SS (1 łotewska)
- mord na 103 bezbronnych jeńcach alianckich (103 kanadyjskich, 3 brytyjskich i 1 amerykańskim), wziętych do niewoli w Normandii, 7-21 czerwca 1944, rozstrzeliwania miały miejsce w miejscowościach Saint-Sulpice-sur-Risle, Chateau d`Audrieu, Le Mesnil-Patry, Le Mains, Mouen, Argentan, 12 Dywizja Pancerna SS Hitlerjugend[8]. Formacja ta, dowodzona przez SS-Brigadefūhrera Fritza Witta, a od 10 czerwca 1944 przez SS-Brigadefūhrera Kurta Meyera, dokonała w tym czasie 31 zbrodniczych mordów[8] na alianckich jeńcach wojennych. Meyer został skazany na śmierć przez sąd kanadyjski, wyroku jednak nie wykonano, zamieniając go na 9 lat więzienia.
- zamordowanie ponad 868 mieszkańców Huty Pieniackiej, 1944, 14 Dywizja Grenadierów SS (1 ukraińska)
- zamordowanie ok. 40 000 mieszkańców Woli w czasie tłumienia powstania warszawskiego, 1944, 36 Dywizja Grenadierów SS Dirlewanger
- zamordowanie ok. 10 000 mieszkańców Ochoty w trakcie tłumienia powstania warszawskiego, 1944, 29 Dywizja Grenadierów SS (1 rosyjska)
- zbrodnie podczas tłumienia powstania warszawskiego, 1944, 5 Dywizja Pancerna SS Wiking
- mordowanie cywilnej ludności Kosowa, 1944, 21 Dywizja Górska SS (1 albańska) Skanderbeg
- mordowanie jeńców i cywilnej ludności w trakcie tłumienia słowackiego powstania, 1944, 18 Ochotnicza Dywizja Grenadierów Pancernych SS Horst Wessel
- masakra od 71 do 84 żołnierzy armii amerykańskiej wziętych do niewoli pod Malmedy (Masakra w Malmédy), grudzień 1944, grupa bojowa Waffen-SS z 1 Dywizji Pancernej SS Leibstandarte SS Adolf Hitler – rozbrojonym jeńcom amerykańskim strzelano w plecy, w lipcu 1946 amerykański sąd wojskowy uznał bezspornie winę 73 członków Waffen-SS a 43 z nich skazał na karę śmierci[9], później wyroki zamieniono na dożywotnie więzienie.
- masakra 642 mieszkańców francuskiego miasteczka Oradour-sur-Glane[2] 10 czerwca 1944 oraz działania represyjne wymierzone we francuski ruch oporu (marzec 1944-czerwiec 1944), 2 Dywizja Pancerna SS Das Reich. Zbrodnia ta, obok masakry w Malmedy, stała się z czasem jednym z symboli ludobójstwa oddziałów Waffen-SS[2].
[edytuj] Waffen-SS po wojnie
Weterani Waffen-SS zorganizowali się po wojnie w związku tradycji Hilfsgemeinschaft auf Gegenseitigkeit der ehemaligen Angehörigen der Waffen-SS (HIAG), który do połowy lat 70. miał wpływy w organizacjach Bundeswehry oraz w partiach politycznych Niemiec[10] Dopiero na początku lat 80. partie polityczne zaczęły się dystansować, CDU zakończyła swoją współpracę. Związek federalny rozwiązał się w 1992 po tym jak był obserwowany przez Verfassungschutz pod zarzutem współpracy z organizacjami neonazistowskimi.
Ukraińscy weterani SS zostali upamiętnieni w swoim kraju, gdzie we Lwowie powstał pomnik upamiętniający żołnierzy 14 Dywizji Grenadierów SS, a jedną z ulic Tarnopola nazwano imieniem tej jednostki, przy jednoczesnym przemilczaniu ich zbrodniczego charakteru.
Podobne tendencja do gloryfikacji Waffen SS jako oddziałów walczących z radzieckim okupantem, przy jednoczesnym pomijaniu ich zbrodni występuje też na Łotwie[11].
Przypisy
- ↑ Ukraińcy służyli również w dywizjach : SS Leibstandarte SS Adolf Hitler, SS Totenkopf, SS Wiking, SS Hohenstaufen, SS Frundsberg, SS Reichsführer SS, SS Maria Theresia, SS (1 białoruska), SS Dirlewanger, SS (1 rosyjska)
- ↑ 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 2,8 Aleksander Lasik: Sztafety Ochronne w systemie niemieckich obozów koncentracyjnych. Oświęcim: Państwowe Muzeum Auschwitz-Birkenau w Oświęcimiu, 2007, ss. 170, 172, 176, 180, 186. ISBN 978-83-60210-32-1.
- ↑ Chronology of the development of facism and the anti-facist struggle of the peoples of Jugoslavia 1941-1945
- ↑ Ryszard Majewski: Waffen SS. Mity i rzeczywistość. Wrocław: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1983, s. 247. ISBN 83-03-00102-7.
- ↑ Apoloniusz Zawilski: Polskie fronty. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Volumen, 1996, ss. 463 (tom2). ISBN 83-86857-23-4.
- ↑ Źródło: Grzelak, Stańczyk, Zwoliński: Armia Berlinga i Żymierskiego, Warszawa, 2002, ISBN 83-88973-27-4
- ↑ Polski czyn zbrojny w II wojnie światowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1988, ss. 531 (tom 3). ISBN 83-11-07038-5.
- ↑ 8,0 8,1 Szymon Datner: Zbrodnie Wehrmachtu na jeńcach wojennych w II wojnie światowej. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1961, s. 75.
- ↑ Tadeusz Cyprian, Jerzy Sawicki: Ludzie i sprawy Norymbergi. Poznań: Wydawnictwo Poznańskie, 1967, s. 324.
- ↑ Karsten Wilke:Verband der Unbelehrbaren?
- ↑ Dzień Legionu Łotewskiego Kontrowersyjne święto
[edytuj] Zobacz też
- biogramy Generałów SS
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Artykuł poświęcony kwestii przymusowej służby Polaków w Waffen SS
- (en) Historia, struktura i organizacja Waffen SS
| Gorące krzesło Urbańskiego |
Sławomir Siwek z zarządu TVP ma największe szanse na zastąpienie prezesa telewizji Andrzeja Urbańskiego. |
| Lech nagradza złego króla |
Król Arabii Saudyjskiej Abdullah bin Abdulaziz Al Saud otrzyma przyznawaną po raz pierwszy Nagrodę Lecha Wałęsy. Decyzja kapituły nagrody wywołuje kontrowersje. |
| SLD pomoże odsunąć PiS od mediów |
- Drugiego weta do ustawy medialnej nie poprzemy - mówi „Gazecie” wicemarszałek Sejmu Jerzy Szmajdziński (SLD). - Bo mamy wolę, by jak najszybciej rozbić PiS-owski układ w mediach publicznych |
| Gej z orędzia chce się spotkać z Lechem Kaczyńskim |
Brendan Fay, gej wykorzystany przez prezydenta w marcowym orędziu o ratyfikacji Traktatu Lizbońskiego, ubiega się o wizytę u Lecha Kaczyńskiego - pisze "Newsweek" na stronie internetowej. |
| ''Fakty'' TVN bardziej popularne od ''Wiadomości'' TVP |
Udział "Faktów" w grupie 4+ wyniósł w listopadzie br. 30,41 procent, jako jedyne w rankingu zanotowały wzrost udziału w rynku w stosunku do listopada 2007 roku. W tym samym miesiącu "Wiadomości" włączyło 30,17 proc. telewidzów. |
| Kownacki: Złożono zażalenie ws. nazwania prezydenta chamem |
Szef Kancelarii Prezydenta Piotr Kownacki powiedział, że zostało już złożone zażalenie na umorzenie przez prokuraturę śledztwa dotyczącego wypowiedzi posła PO Janusza Palikota, który powiedział, że uważa prezydenta Lecha Kaczyńskiego "za chama". |
| Bierze stypendium z 14 (!) kierunków studiów |
Olsztyńska uczelnia ma w swoich szeregach żaka, który studiuje na... czternastu kierunkach. Luka w prawie sprawia, że na każdym z nich może pobierać stypendium dla osób niepełnosprawnych. Dzięki temu od początku 2008 roku zdążył dostać już ponad 10 tys. zł. |
| Kraków: Obława na włamywaczy, którzy potrącili policjanta |
W Krakowie trwa obława na włamywaczy, którzy uciekając potrącili samochodem policjanta, który doznał niegroźnych obrażeń. |
| Roman Polański ma szansę na oczyszczenie z zarzutów o gwałt? |
Prawnicy Romana Polańskiego zwrócili się do do sądu w Los Angeles o oddalenie zarzutu stosunku seksualnego z 13- letnią dziewczynką. Profesor Piotr Kruszyński uważa, że naruszenie procedur przez amerykańskiego sędziego może być podstawą oczyszczenia Polańskiego z zarzutów sprzed 30 lat. Prawnik podkreśla jednak, że dowiedzenie tego może być trudne. |
| Burzliwa debata w Sejmie ws. odwołania marszałka Komorowskiego |
Brak szacunku do głowy państwa, prorosyjskość, brak poczucia solidarności narodowej, związki z WSI, mentorsko-rezonerska tendencja - to tylko niektóre z cech, jakie Jarosław Kaczyński przypisał Bronisławowi Komorowskiemu przedstawiając w imieniu PiS-u wniosek o jego odwołanie. Komorowski odpowiada, że tego typu "insynuacje to potwarz i podłość". - Czy można mówić tak superpodle? - pytał Komorowski. |

