Egipt w XIX wieku
Z Wikipedii
Egipt w XIX wieku. Po wyparciu w 1801 r. Francuzów, Egipt wrócił pod zwierzchnictwo sułtana tureckiego. W jego imieniu bezpośrednią władzę w Kairze sprawował pasza Mohammed Ali, który, po stłumieniu buntu Mameluków, stał się w 1808 r. niepodzielnym władcą Egiptu. Przeprowadził wtedy szerokie reformy agrarne, podatkowe, administracyjne oraz zapoczątkował budowę wielkich manufaktur i fabryk państwowych, w tym głównie włókienniczych, ale także łuszczarni ryżu, cukrowni, stoczni, hut szkła. Rozbudowano system kanałów nawadniających pola uprawne, uzyskując wyższe plony płodów rolnych, których podstawę stanowiły pszenica, ryż, kukurydza, jęczmień, proso, rośliny strączkowe, trzcina cukrowa, bawełna, cebula, czosnek. Równocześnie z unowocześnieniem gospodarki rozrosły się miasta, rozwinięte zostało szkolnictwo świeckie, rozpoczęto budowę linii kolejowych, zmodernizowano wojska lądowe i marynarkę wojenną.
Po 1831 r. Mohammed Ali rozpoczął ekspansję zewnętrzną, zajmując tureckie Palestynę, Liban i Syrię. Doprowadziło to do długotrwałej wojny turecko-egipskiej, zakończonej w 1841 r. klęską Egiptu, który uzależniony został wówczas gospodarczo, poprzez pożyczki kapitałowe i nierównoprawne traktaty handlowe, od Wielkiej Brytanii. W 1869 r. uruchomiony został Kanał Sueski, łączący Morze Śródziemne z Oceanem Indyjskim, a będący największą inwestycją wodną XIX w. Wybudowany został przez francuskiego finansistę Ferdynanda Lessepsa przy wykorzystaniu przymusowej, katorżniczej pracy dziesiątków tysięcy chłopów egipskich. Mówiono, że został zbudowany na kościach fellahów.
Egipt nie był w stanie spłacić zaciągniętych pożyczek zagranicznych, w tym głównie na budowę Kanału Sueskiego. Wysoko oprocentowane długi wciąż narastały, zaś majątek narodowy, to jest zakłady przemysłowe, grunty rolne, koleje, banki, także akcje Kanału Sueskiego, zostały sukcesywnie przejęte przez zagraniczny kapitał, głównie brytyjski. Natomiast po buncie wojska i narodowym powstaniu w 1882 r. desanty wojsk brytyjskich zajęły Aleksandrię, Kanał Sueski, następnie Kair i cały Egipt, ustanawiając w nim protektorat Wielkiej Brytanii. Brytyjczycy przede wszystkim wykorzystali urodzajne, nawadniane grunty wzdłuż Nilu, zakładając intratne dla siebie plantacje bawełny na 40 procentach areału rolnego Egiptu, zresztą ze szkodą dla produkcji żywności dla samego Egiptu. Lecz największe zyski przynosiła im eksploatacja Kanału Sueskiego, który stał się ich wyłączną własnością.
Zobacz też:
| Niska wycena ziemi dla zakonnic |
Wycena, na podstawie której elżbietanki dostały ziemię w warszawskiej Białołęce, była nierzetelna. Rzeczoznawcy stanęli już przed komisją odpowiedzialności zawodowej. |
| Episkopat broni nuncjusza |
„Znamy dostatecznie długo i dobrze Księdza Arcybiskupa Nuncjusza oraz jego wypróbowaną wierność Ojcu Świętemu i Kościołowi, aby mieć moralną pewność co do jego jednoznacznie negatywnej postawy wobec wszelkiej świadomej współpracy z zadeklarowanymi wrogami Kościoła". |
| Podsłuchy Prokomu na rynku |
ABW nie zniszczyła stenogramów podsłuchów pracowników firmy Prokom z 2007 r. Jeden z podsłuchiwanych - wiceprezes Prokomu Wiesław Walendziak - zawiadomił prokuraturę |
| Bądź tu mądry, sześciolatku |
Posłowie PO kolejny raz zmienili ustawę oświatową. W tym roku sześciolatki miały mieć „prawo" do pójścia do szkoły. Teraz znów mają „obowiązek”, ale „na wniosek rodziców”. |
| Kto robi interes na Matce Boskiej kryzysowej |
„Dar Maryi na trudne czasy” - reklamuje medalik Stowarzyszenie Kultury Chrześcijańskiej im. Piotra Skargi. - To oszustwo - mówią księża misjonarze, którzy w Polsce propagują kult Matki Bożej Objawiającej Cudowny Medalik |
| Lewica w końcu wybiera liderów |
Dziś spory ruch na centrolewicy. Na zjazdach w Warszawie nowych szefów wybierają SdPl i Demokraci.pl. Potem zapewne będą współpracować. Na początek w wyborach europejskich |
| POrządzimy sobie speckomisją |
Platforma przeforsowała nowe zasady pracy speckomisji. Jej przewodniczącym będzie mógł zostać poseł koalicji rządzącej. |
| Palikot oskarża posłankę PiS o polityczną prostytucję |
Janusz Palikot stwierdził w TVN24, że posłanka PiS Grażyna Gęsicka, wzywając rząd do odpowiedzialności za niewykorzystanie funduszy unijnych manipuluje opinią publiczną. Dodał, że jest mu przykro, iż "prostytucja w polityce sięga nawet pani minister Gęsickiej". |
| Kto zastąpi Kopacz? PO wybierze nowego szefa na Mazowszu |
- Zarząd mazowieckiej Platformy Obywatelskiej wybierze w środę nowego szefa; z kierowania partią na Mazowszu - zgodnie z wytycznymi władz Platformy - zrezygnowała jeszcze w zeszłym roku kierująca resortem zdrowia Ewa Kopacz. |
| Cimoszewicz nie rezygnuje ze startu do PE |
B. premier, b. szef MSZ a obecnie senator niezależny Włodzimierz Cimoszewicz poinformował, że nieprawdziwe są informacje prasowe, jakoby ostatecznie zrezygnował ze startu w wyborach do Parlamentu Europejskiego. |

