Efialtes z Aten
Z Wikipedii
Efialtes z Aten (ur. ok. 500 p.n.e., zm. 461 p.n.e.) - ateński polityk, prawodawca i mówca, nauczyciel Peryklesa.
Spis treści |
[edytuj] Pochodzenie
Urodził się w niezamożnej rodzinie. Jako polityk miał opinię nieprzekupnego i nieskazitelnego, co zapewniało mu zaufanie ludu. Był zwolennikiem reform ustrojowych w duchu demokratycznym i niejako spadkobiercą idei Temistoklesa. Uznawany był za przywódcę ateńskich demokratów w latach sześćdziesiątych V wieku p.n.e. i tym samym był przeciwnikiem przywódcy stronnictwa arystokratycznego Kimona.
[edytuj] Reformy
Dziełem Elfialtesa było złamanie wpływów Areopagu, który jako instytucja arystokratyczna składał się z byłych archontów, wywodzących się z klas wyższych i pozostających w jego składzie dożywotnio. Efialtes zaczął atak od oskarżeń poszczególnych członków Areopagu o korupcję lub nadużycie władzy i w wielu przypadkach uzyskał wyroki skazujące. Następnie latem 462 p.n.e., wraz z Peryklesem i podczas nieobecności Kimona, przeprowadził na zgromadzeniu reformę demokratyczną. Najważniejsze uprawnienia areopagu przeszły na Zgromadzenie Ludowe, Radę Pięciuset i sądy ludowe (heliaja). Areopagowi pozostawiono jedynie sądownictwo w sprawach o przelew krwi (zranienie, zabójstwo), trucicielstwo, podpalenie i niektóre wykroczenia religijne (wycięcie świętych oliwek). Efialtes był również przeciwny wsparciu Sparty przeciwko helotom.
[edytuj] Zamach i śmierć
Wkrótce po przeprowadzeniu reformy Efialtes padł ofiarą zamachu - został zamordowany podstępnie przez Beotę, Arystodikosa z Tanagry. Nie udało się nigdy ustalić inicjatorów zamachu. Demokraci twierdzili, że zabójcami są oligarchowie, inni utrzymywali, że zabójców nie schwytano, bo nie chciano ich schwytać (o jakiś udział w tym niewątpliwie politycznym morderstwie podejrzewano nawet Peryklesa, który zajął miejsce zamordowanego jako przywódca stronnictwa). Efialtesa pochowano na starożytnej nekropoli ateńskiej Keramejkos w dzielnicy garncarzy - Keramikos.
[edytuj] Znaczenie reform Efialtesa
Przeprowadzenie reformy przez Efialtesa jest uznawane za jedną z ważniejszych cezur w dziejach ustroju ateńskiego, została bowiem usunięta ostatnia bariera instytucjonalna w dążeniu do pełnej demokratyzacji ustroju Aten: „...przez nią [tj. przez wolność] lud tak się rozzuchwalił, że wedug słów komediopisarzy, nie pozwolił sobie więcej założyć uzdy, ale zaraz zaczął gryźć Eubeję i skakać po wszystkich wyspach" (Plutarch z Cheronei, "Żywoty sławnych mężów"). Zdaniem wielu badaczy nowożytnych dopiero od reform Efialtesa można mówić o demokracji ateńskiej.
[edytuj] Starożytne źródła
O Efialtesie pisali w starożytności: Arystoteles w "Polityce" i "Ustroju politycznym Aten" oraz Plutarch z Cheronei w "Żywotach sławnych mężów" (biografie Peryklesa i Kimona).
[edytuj] Bibliografia
- Iwaszkiewicz P., Łoś W., Stępień M. - „Władcy i wodzowie starożytności. Słownik”, WSiP, Warszawa 1998, s.132, ISBN 83-02-06971-X
- Jaczynowska M. (red.) - „Historia starożytna”, wyd. TRIO, Warszawa 2007, s.291, ISBN 978-83-7436-109-5
- Krawczuk A. (red.) - "Wielka Historia Świata Tom 3 Świat okresu cywilizacji klasycznych", Oficyna Wydawnicza FOGRA, Warszawa 2005, s.124, ISBN 83-85719-84-9
- Lengauer W. - „Starożytna Grecja okresu archaicznego i klasycznego”, Wydawnictwo DiG, Warszawa 1999, s.120-121, ISBN 83-7181-083-0
- Sacks D. - „Encyklopedia świata starożytnych Greków”, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 2001, s.126, ISBN 83-05-13169-6
| Niska wycena ziemi dla zakonnic |
Wycena, na podstawie której elżbietanki dostały ziemię w warszawskiej Białołęce, była nierzetelna. Rzeczoznawcy stanęli już przed komisją odpowiedzialności zawodowej. |
| Episkopat broni nuncjusza |
„Znamy dostatecznie długo i dobrze Księdza Arcybiskupa Nuncjusza oraz jego wypróbowaną wierność Ojcu Świętemu i Kościołowi, aby mieć moralną pewność co do jego jednoznacznie negatywnej postawy wobec wszelkiej świadomej współpracy z zadeklarowanymi wrogami Kościoła". |
| Podsłuchy Prokomu na rynku |
ABW nie zniszczyła stenogramów podsłuchów pracowników firmy Prokom z 2007 r. Jeden z podsłuchiwanych - wiceprezes Prokomu Wiesław Walendziak - zawiadomił prokuraturę |
| Bądź tu mądry, sześciolatku |
Posłowie PO kolejny raz zmienili ustawę oświatową. W tym roku sześciolatki miały mieć „prawo" do pójścia do szkoły. Teraz znów mają „obowiązek”, ale „na wniosek rodziców”. |
| Kto robi interes na Matce Boskiej kryzysowej |
„Dar Maryi na trudne czasy” - reklamuje medalik Stowarzyszenie Kultury Chrześcijańskiej im. Piotra Skargi. - To oszustwo - mówią księża misjonarze, którzy w Polsce propagują kult Matki Bożej Objawiającej Cudowny Medalik |
| Lewica w końcu wybiera liderów |
Dziś spory ruch na centrolewicy. Na zjazdach w Warszawie nowych szefów wybierają SdPl i Demokraci.pl. Potem zapewne będą współpracować. Na początek w wyborach europejskich |
| POrządzimy sobie speckomisją |
Platforma przeforsowała nowe zasady pracy speckomisji. Jej przewodniczącym będzie mógł zostać poseł koalicji rządzącej. |
| Palikot oskarża posłankę PiS o polityczną prostytucję |
Janusz Palikot stwierdził w TVN24, że posłanka PiS Grażyna Gęsicka, wzywając rząd do odpowiedzialności za niewykorzystanie funduszy unijnych manipuluje opinią publiczną. Dodał, że jest mu przykro, iż "prostytucja w polityce sięga nawet pani minister Gęsickiej". |
| Kto zastąpi Kopacz? PO wybierze nowego szefa na Mazowszu |
- Zarząd mazowieckiej Platformy Obywatelskiej wybierze w środę nowego szefa; z kierowania partią na Mazowszu - zgodnie z wytycznymi władz Platformy - zrezygnowała jeszcze w zeszłym roku kierująca resortem zdrowia Ewa Kopacz. |
| Cimoszewicz nie rezygnuje ze startu do PE |
B. premier, b. szef MSZ a obecnie senator niezależny Włodzimierz Cimoszewicz poinformował, że nieprawdziwe są informacje prasowe, jakoby ostatecznie zrezygnował ze startu w wyborach do Parlamentu Europejskiego. |
