Édouard Manet

Z Wikipedii

Édouard Manet (ur. 23 stycznia 1832 w Paryżu, zm. 30 kwietnia 1883 w Paryżu pochowany na Cmentarzu Passy) – francuski malarz, jeden z najwybitniejszych malarzy XIX wieku.

Spis treści 1 Biografia 2 Twórczość 2.1 Śniadanie na trawie 2.2 Olimpia 3 Bibliografia 4 Literatura dodatkowa 5 Linki zewnętrzne

[edytuj] Biografia

Urodził się jako pierworodny syn w zamożnej mieszczańskiej rodzinie. Jego ojciec, August Manet, był prawnikiem, pełnił obowiązki szefa gabinetu w Ministerstwie Sprawiedliwości. Matka, Eugenie Désirée Fournier, pochodziła z rodziny arystokratycznej spokrewnionej z szwedzką rodziną królewska (jej ojcem chrzestnym był król Szwecji Karol XIII). Eduard miał również dwóch młodszych braci - Eugèna i Gustava. W roku 1838 rozpoczął naukę w szkole w Vaugirard, jednakże młody Eduard nie przykładał się do nauki. Z nadzieją na poprawę w roku 1842 został zapisany przez rodziców do Collège Rollin (jednej z najbardziej renomowanych szkół w Paryżu). Tam Eduard poznał Antonina Prousta, swego późniejszego biografa. Zmiana szkoły nie zmieniła nastawienia Maneta do nauki, jednakże w tym czasie wuj Eduard, Edmund Eduard Fournier, dostrzegł jego talent artystyczny. Wuj udzielał Eduardowi pierwszych lekcji rysunku oraz zabierał go do Luwru.

Ze względu na słabe wyniki nauki w College'u ojciec Eduarda zdał sobie sprawę że musi porzucić marzenia o karierze prawniczej syna i pozwolić Eduardowi wybrać szkołę. W roku 1847 Manet przystąpił do egzaminu do Wyższej Szkoły Morskiej, lecz bez powodzenia. W celu zwiększenia swych szans Manet zgłosił się na półroczny rejs statkiem dla kandydatów do Szkoły Morskiej. Rejs ten jednak zniechęcił Maneta do kariery w marynarce i po kolejnym nieudanym egzaminie w roku 1849 udało mu się przekonać ojca do rozpoczęcia kariery malarza. W styczniu 1850 rozpoczął terminowanie w pracowni Thomasa Couture'a.

Po latach nauki chciał zaistnieć w środowisku artystycznym i szansą na to miało być zamieszczenie swoich dzieł w Salonie Paryskim.

Manet przez kilka ostatnich lat swojego życia cierpiał z powodu powikłań syfilisu, na który zachorował kiedy miał czterdzieści kilka lat.

Niedowład kończyn doprowadził do gangreny lewej stopy. Operacja jej amputacji nie przyniosła wyzdrowienia i malarz zmarł 11 dni później, 30 kwietnia 1883 roku. Ceremonia pogrzebowa odbyła się 3 maja 1883 na Cimetiere de Passy w obecności takich znanych osób jak: Emile Zola, Alfred Stevens, Claude Monet, Edgar Degas.

[edytuj] Twórczość

Przez znaczną część jego kariery wpływ na jego twórczość miał XVI-wieczny, wenecki malarz - Tycjan.

Uważany za jednego z prekursorów impresjonizmu, współpracował i wystawiał ze znanymi impresjonistami.

Lubił gorszyć mieszczańską publiczność. Przykładem tego może być jego obraz Śniadanie na trawie (1862-1863), w swoim czasie uznany za dzieło skandalicznie bezwstydne, w którym mitologiczny motyw nagiej nimfy Manet prowokacyjnie przeniósł w realia współczesne, szokując współczesnych kontrastem ubrania i nagości.

Inne dzieła:

• Majówka we czwórkę
• Pijący absynt (1858-1859, olej na płótnie, Ny Carlsberg Glyptotek, Kopenhaga)
• Gitarzysta (Hiszpański śpiewak) (1860, olej na płótnie, 147,3x114,3 cm, Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork)
• Victorine Meurent w stroju espada (1862, olej na płótnie, 165,1x127,6 cm, Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork)
• Stary muzykant (1862, olej na płótnie, 186x247 cm, National Gallery of Art, Waszyngton)
• Koncert w ogrodzie Tuileries (1862, olej na płótnie, 76x118 cm, National Gallery, Londyn)
• Olimpia (1863, olej na płótnie, 130,5×190 cm, Muzeum d'Orsay, Paryż)
• Chłopiec z piszczałka (1866, olej na płótnie, 160x98 cm, Muzeum d'Orsay, Paryż)
• Rozstrzelanie cesarza Maksymiliana (1867, olej na płótnie, 252x305 cm, Muzeum miejskie, Mannheim)
• Śniadanie w pracowni (1868, olej na płótnie, 118x153 cm, Neue Pinakothek, Monachium)
• Balkon (1869, olej na płótnie, 160x98 cm, Muzeum d'Orsay, Paryż)
• Kolej żelazna (1872-73, olej na płótnie, 93x114 cm, National Gallery of Art, Waszyngton)
• Argenteuil (1874, olej na płótnie, 149x115 cm, Musee des Beux-Arts, Tournai)
• Bar w Folies-Bergere (1881-82, olej na płótnie, 96x130 cm)

[edytuj] Śniadanie na trawie

Obraz został wystawiony w 1863 r. w Salonie Odrzuconych. Śniadanie na trawie (1862-1863) Maneta wywołało ogromne poruszenie wśród mieszkańców Paryża. Manet ukazał w nim nagą kobietę siedzącą obok dwóch modnie ubranych mężczyzn (modelami był brat malarza Gustave oraz przyszły szwagier Ferdinand Leenhoff), kobieta (prostytutka Victorine Meurent) patrzyła wyzywająco na widza, a cała scena rozgrywała się w zakątku jednego z paryskich lasków, który bez problemu każdy Paryżanin mógł rozpoznać. Źródłem tych postaci był jeden z najczęściej kopiowanych obrazów Luwru - Koncert wiejski przypisywany obecnie Tycjanowi (wcześniej Giorgione) - skąd artysta wziął motyw nagiej kobiety wśród ubranych mężczyzn oraz grupa klasycznych bóstw według Rafaela (sztych Marcantonio Raimondi Sąd Parysa ok. 1520). Manet jednak nie skopiował kompozycji Rafaela, lecz wykorzystał jej ogólny zarys, transponując postacie na współczesny mu wygląd. Kompozycja Rafaela została przez Maneta wskrzeszona w sposób tak twórczy i oryginalny, że przez długi czas nikt nie dostrzegł zapożyczenia.

[edytuj] Olimpia

Jeszcze większe poruszenie, a nawet skandal wywołał kolejny obraz Maneta zatytułowany Olimpia (1863) i przedstawiający nagą kobietę, prostytutkę Victorine Meurent, ubraną jedynie w starannie dobraną biżuterię i pantofelki zsuwające się z nóg co było oznaką nieczystości, kobieta patrzyła wyzywającym wzrokiem na widza, a u jej stóp można zauważyć kota, który symbolizuje kobiecą zmysłowość i seksualność. Obrazem tym Manet nawiązywał do Wenus z Urbino Tycjana, tyle że Manet zmienił w swoim obrazie kilka istotnych symboli m.in. u stóp nagiej Wenus Tycjana leży pies - symbol wierności, u stóp Olimpii natomiast łasi się kot.

Ostatnim wielkim dziełem Maneta był obraz Bar w Folies-Bergère (1882).

[edytuj] Bibliografia

• praca zbiorowa, Wielka Kolekcja Sławnych Malarzy, t.14 Eduard Manet, Polskie Media Amer.Com, 2006, ISBN 83-7425-540-4.

[edytuj] Literatura dodatkowa

• S. Bartolona, Manet, Warszawa 2006 (Klasycy Sztuki).
• N. Harris, Manet. Życie i twórczość, Warszawa 1995.
• H. Perruchot, Manet, Warszawa 1961.
• P. Wright, Manet, Wrocław 1994.

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Galeria internetowa - Manet
• Wielcy malarze - Édouard Manet
• Manet w serwisie grandspeintres.com
• Manet w serwisie abcgallery.com
• Informacje o Manecie w artcyclopedia.com
• Manet w dmoz.org

Niska wycena ziemi dla zakonnic

Wycena, na podstawie której elżbietanki dostały ziemię w warszawskiej Białołęce, była nierzetelna. Rzeczoznawcy stanęli już przed komisją odpowiedzialności zawodowej.

Episkopat broni nuncjusza

„Znamy dostatecznie długo i dobrze Księdza Arcybiskupa Nuncjusza oraz jego wypróbowaną wierność Ojcu Świętemu i Kościołowi, aby mieć moralną pewność co do jego jednoznacznie negatywnej postawy wobec wszelkiej świadomej współpracy z zadeklarowanymi wrogami Kościoła".

Podsłuchy Prokomu na rynku

ABW nie zniszczyła stenogramów podsłuchów pracowników firmy Prokom z 2007 r. Jeden z podsłuchiwanych - wiceprezes Prokomu Wiesław Walendziak - zawiadomił prokuraturę

Bądź tu mądry, sześciolatku

Posłowie PO kolejny raz zmienili ustawę oświatową. W tym roku sześciolatki miały mieć „prawo" do pójścia do szkoły. Teraz znów mają „obowiązek”, ale „na wniosek rodziców”.

Kto robi interes na Matce Boskiej kryzysowej

„Dar Maryi na trudne czasy” - reklamuje medalik Stowarzyszenie Kultury Chrześcijańskiej im. Piotra Skargi. - To oszustwo - mówią księża misjonarze, którzy w Polsce propagują kult Matki Bożej Objawiającej Cudowny Medalik

Lewica w końcu wybiera liderów

Dziś spory ruch na centrolewicy. Na zjazdach w Warszawie nowych szefów wybierają SdPl i Demokraci.pl. Potem zapewne będą współpracować. Na początek w wyborach europejskich

POrządzimy sobie speckomisją

Platforma przeforsowała nowe zasady pracy speckomisji. Jej przewodniczącym będzie mógł zostać poseł koalicji rządzącej.

Palikot oskarża posłankę PiS o polityczną prostytucję

Janusz Palikot stwierdził w TVN24, że posłanka PiS Grażyna Gęsicka, wzywając rząd do odpowiedzialności za niewykorzystanie funduszy unijnych manipuluje opinią publiczną. Dodał, że jest mu przykro, iż "prostytucja w polityce sięga nawet pani minister Gęsickiej".

Kto zastąpi Kopacz? PO wybierze nowego szefa na Mazowszu

- Zarząd mazowieckiej Platformy Obywatelskiej wybierze w środę nowego szefa; z kierowania partią na Mazowszu - zgodnie z wytycznymi władz Platformy - zrezygnowała jeszcze w zeszłym roku kierująca resortem zdrowia Ewa Kopacz.

Cimoszewicz nie rezygnuje ze startu do PE

B. premier, b. szef MSZ a obecnie senator niezależny Włodzimierz Cimoszewicz poinformował, że nieprawdziwe są informacje prasowe, jakoby ostatecznie zrezygnował ze startu w wyborach do Parlamentu Europejskiego.