Deinocheir
Z Wikipedii
| Deinocheir | |
 przednie kończyny deinocheira (Muzeum Historii Naturalnej, Londyn) |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarioty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | zauropsydy |
| Podgromada | diapsydy |
| Nadrząd | dinozaury |
| Rząd | dinozaury gadziomiedniczne |
| Podrząd | teropody |
| Infrarząd | tetanury |
| Takson | celurozaury |
| Nadrodzina | ornitomimozaury |
| Rodzina | deinocheiry |
| Rodzaj | deinocheir |
| Gatunek | Deinocheirus mirificus |
| Nazwa systematyczna | |
| Deinocheirus | |
| Osmolska & Roniewicz, 1970 | |
Deinocheir (Deinocheirus mirificus, z gr. "straszna ręka", "strasznoręki", mirificus - łac. "niezwykły", "dziwny") dwunożny późnokredowy teropod znany jedynie z jednej pary olbrzymich przednich kończyn długości 2,4 metra (pazury 25 cm) znalezionych na pustyni Gobi w południowej Mongolii przez polskich paleontologów Halszka Osmólska i Ewa Roniewicz w 1970, oprócz nich odnaleziono jeszcze pozostałości żeber i kręgów. Odlew kości kończyn przednich deinocheira można podziwiać w warszawskim Muzeum Ewolucji. Żył 70 milionów lat temu.
Spis treści |
[edytuj] Klasyfikacja
Osmólska i Roniewicz utworzyły dla tego niezwykłego zwierzęcia nową rodzinę deinocheirów (Deinocheiridae). Pierwotnie umieszczono ją w podrzędzie Carnosauria, zwracając uwagę na "gigantyczny rozmiar i ciemnościenne kości kończyn", ale odkrywczynie spekulowały, że być może znalezisko sytuuje się pomiędzy karnozaurami, a calurozaurami. W obrębie karnozaurów rodzina deinocheirów została niezobozowiązująco przypisana nadrodzinie Megalosauroidea, głównie dlatego, że na pewno stworzenie nie należało do nadrodziny tyranozauroidów, mających bardzo zredukowane przednie łapy[1]. Obecnie deinocheir przez większość paleontologów umieszczany jest w grupie ornitominozaurów, ponieważ budowa jego łap przypomina budowę łap dinozaurów tego kladu. Czyni to opisywany tu rodzaj największym z ornitomimozaurów, gdyż ważyć mógł około 9 ton[2]. Makovicky et al. zauważyli, że jeśli deinocheir naprawdę należał do ornitomimozaurów, był naprawdę prymitywną formą, brakowało mu bowiem cech spotykanych zwykle u tej grupy[3]. Kobayashi i Rinchen Barsbold poddali deinocheira szeregowi współczesnych analiz kladystycznych i nie byli w stanie odtworzyć jego dokładnych pokrewieństw, ale ich badania wspierają tezę, że mógł należeć do ornitomimozaurów[4].
[edytuj] Paleobiologia
Wczesne prace ukazywały deinocheira jako drapieżnika używającego swych długich przednich łap "do gwałtownego rozdzierania martwej lub ledwo żywej zdobyczy" (Osmólska & Roniewicz 1970)[1]. Lambert wsparł ten pomysł, opisując pazurzaste ręce deinocheira jako "przerażającą broń do atakowania dinozaurów prawie każdej wielkości [...] zdolne do rozdzierania miękkich podbrzuszy zauropodów"[5]. Gregory S. Paul nie zgodził się z nimi, będąc zdania, że pazury są zbyt tępe do zabijania, tworzą jednak dobrą broń w obronie[6]. Rosyjski paleontolog Rozdżestwienski porównał przednie kończyny deinocheira do tych należących do leniwców. Wysunął on hipotezę, że deinocheir był wyspecjalizowanym wspinającym się dinozaurem spożywającym liście, owoce i być może jaja oraz zwierzęta spotkane na drzewie. Wyobraził on sobie deinocheira z trąbą i tylnymi łapami nie dłuższymi niż przednie[7]. Hipotezy tej nie popierają jednak twarde dowody i dlatego nie zyskała uznania wśród naukowców.
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Osmólska, H. and Roniewicz, E. (1970). "Deinocheiridae, a new family of theropod dinosaurs." Palaeontologica Polonica, 21: 5-19.
- ↑ Valkenburgh, B. and Molnar, R.E. (2002). "Dinosaurian and mammalian predators compared." Paleobiology, 28(4): 527–543.
- ↑ Makovicky, P.J., Kobayashi, Y., and Currie, P.J. (2004). "Ornithomimosauria." In D.B. Weishampel, P. Dodson and H. Osmólska (eds.), The Dinosauria, Second Edition. University of California Press, Berkeley.
- ↑ Kobayashi, Y., and Barsbold, R. (2006). "Ornithomimids from the Nemegt Formation of Mongolia." Journal of the Paleontological Society of Korea, 22(1): 195-207.
- ↑ Lambert, D. (1983). A Field Guide to Dinosaurs. New York: Avon Books.
- ↑ Paul, G.S. (1988). Predatory Dinosaurs of the World. New York: Simon & Schuster
- ↑ Rozhdestvensky, A.K. (1970). "Giant claws of enigmatic Mesozoic reptiles." Paleontological Journal, 1970(1): 117-125.
[edytuj] Linki zewnętrzne
Ceratozaury • Deinonychozaury • Karnozaury • Megalozauroidy • Ornitomimozaury • Owiraptorozaury • Tyranozauroidy
kategoria • klasyfikacja • lista • portal • wikiprojekt
ankylozaury • ceratopsy • ceratozaury • ornitopody • pachycefalozaury • prozauropody • stegozaury • tetanury • zauropody
biologia • paleontologia • paleobotanika • geologia • ewolucja
era mezozoiczna • trias • jura • kreda • wymieranie kredowe
| Jak CBA odkryło Amerykę |
CBA wykryło aferę korupcyjną w kopalni w Bogdance. Zrobiło to pięć lat po prokuraturze |
| Posłowie za rozszerzeniem uprawnień sejmowej "speckomisji" |
Za umożliwieniem sejmowej "speckomisji" dostępu do dokumentów i materiałów uzyskanych przez służby specjalne opowiedzieli się podczas debaty w Sejmie nad projektem zmian w regulaminie izby, posłowie ze wszystkich klubów parlamentarnych. |
| Kolejny sklep internetowy oszukał klientów? |
Warszawska policja wyjaśnia sprawę sklepu internetowego, który oferował telewizory tańsze o kilkadziesiąt procent niż u innych sprzedawców - poinformowała Anna Oleksiak ze stołecznej policji. Klienci, którzy wpłacili pieniądze nie mogli się dodzwonić do sklepu. |
| Sikorski: Polska jest gotowa odegrać rolę w rozwiązaniu gazowego kryzysu |
Radosław Sikorski powiedział, że Polska jest gotowa wysłać obserwatorów, którzy monitorowaliby tranzyt gazu przez Ukrainę do Europy Zachodniej. Władimir Putin zadeklarował wcześniej, że Moskwa wznowi dostawę gazu przez Ukrainę, jeśli tranzyt nadzorować będą unijni obserwatorzy. |
| Rocco Buttiglione doradcą w Muzeum Jana Pawła II w świątyni Opatrzności Bożej |
Rocco Buttiglione, były włoski minister ds. europejskich będzie doradcą w sprawie Muzeum Jana Pawła II i kard. Stefana Wyszyńskiego, które ma powstać przy Świątyni Opatrzności Bożej w Warszawie. Buttiglione zasłynął kontrowersyjnymi wypowiedziami na temat homoseksualizmu, które wywołały burzę we włoskim rządzie i w Parlamencie Europejskim. |
| Skąd teraz płynie gaz do Polski |
Białoruś i Niemcy to w tej chwili jedyne dwa kierunki, z których do Polski płynie gaz. Rura z Ukrainy od dzisiaj jest pusta. |
| Dwóch mężczyzn zamarzło w Krakowie |
- Dwóch mężczyzn zmarło w Krakowie z powodu wyziębienia. To kolejne śmiertelne ofiary mrozów w Małopolsce. Na początku stycznia zmarł w szpitalu z powodu wyziębienia bezdomny. |
| Olszowiec złożył wniosek o zwolnienie ze służby |
Szef ochrony prezydenta ppłk Krzysztof Olszowiec, zawieszony w związku z incydentem w Gruzji, złożył wniosek o zwolnienie ze służby - potwierdził rzecznik BOR Dariusz Aleksandrowicz. O tym, że Olszowiec chce odejść ze służby, napisała środowa "Gazeta Wyborcza". |
| Pawlak uspokajał prezydenta ws. dostaw gazu |
Wicepremier Waldemar Pawlak zapewnił głowę państwa, że rosyjsko-ukraiński konflikt gazowy nie jest zagrożeniem dla sytuacji w kraju. Według Kancelarii Prezydenta, politycy są zgodni, że należy szukać możliwości dostarczania do Polski ropy i gazu drogami niekontrolowanymi przez Rosję. |
| Przez kilka miesięcy do dyspozycji VIP-ów będzie tylko jeden Tu-154 |
Przez kilka najbliższych miesięcy do dyspozycji najwyższych osób w państwie będzie tylko jeden samolot specjalny Tu-154, drugi przejdzie w tym czasie remont. |
