Bruksela

Z Wikipedii

Współrzędne: 50°50' N 04°21' E50.8333333 4.35 (Bruksela)

Bruksela
Herb Brukseli Flaga Brukseli
Bruksela, Wielki Plac, 2005
Państwo	Belgia
Region	Bruksela
Burmistrz	Freddy Thielemans
Powierzchnia	161,4 km²
Położenie	50° 50' N 04° 21' E
Wysokość	70 m n.p.m.
Ludność (2005) • liczba ludności • gęstość • aglomeracja	851 000 5272 os./km² 1 024 000
Nr kierunkowy	02
Kod pocztowy	1000, 1020, 1120, 1130
Podział miasta	7 dzielnic
Miasta partnerskie	Atlanta Berlin Waszyngton Madryt Pekin
Położenie na mapie Belgii Bruksela
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Wiadomości w Wikinews
Bruksela w Wikicytatach
Strona internetowa

Bruksela (fr. Bruxelles, niderl. Brussel, niem. Brüssel) – miasto i stolica Belgii oraz Unii Europejskiej, położone w środkowej części kraju nad rzeką Senne.

Oprócz miasta na prawach gminy, nazwą Bruksela określa się także region stołeczny Bruksela, który skupia również 18 innych gmin (między innymi Anderlecht, Etterbeek, Sint-Gillis, Ukkel, Schaarbeek) i liczy około 1 mln mieszkańców. Aglomeracja brukselska (w sensie geograficznym) obejmuje także pewną liczbę gmin flamandzkich.

[edytuj] Dane ogólne

Bruksela jest siedzibą króla i parlamentu belgijskiego, a ponadto jest siedzibą NATO, Euroatomu i kilkudziesięciu międzynarodowych organizacji. Bruksela jest ponadto siedzibą instytucji Unii Europejskiej. Ważny ośrodek handlowy, bankowo-finansowy i kulturalno-naukowy kraju. Siedziba dwóch królewskich akademii umiejętności (walońskiej i flamandzkiej), Królewskiej Akademii Sztuki (zał. 1711), Biblioteki Królewskiej (zał. 1837); dwa uniwersytety (ULB i VUB), konserwatorium i instytuty naukowo-badawcze, teatry, 30 muzeów.

[edytuj] Historia

Pierwsze wzmianki o mieście pochodzą z roku 966, wtedy była to osada obronna. Później Bruksela była stolicą krainy historycznej Brabancji.

Od XIII wieku miasto rozwinęło się jako znaczący i prężny ośrodek tkactwa oraz ważny przystanek na szlaku handlowym z Brugii do Kolonii. Powstało wówczas dzisiejsze centrum miasta z rynkiem (Grand Place).

W 1695 r. miasto poważnie ucierpiało w wyniku najazdu króla Francji, Ludwika XIV.

Austriacki minister pełnomocny w roku 1769 założył w Brukseli "Towarzystwo Literackie" (Literarische Gesellschaft), które było zaczątkiem przyszłej Belgijskiej Akademii Nauk.

W roku 1830 Bruksela została stolicą niepodległej Belgii. Rok później król Leopold I nakazał wyburzenie murów obronnych i rozbudowę miasta. Rozwój ten kontynuował jego następca, Leopold II.

W latach 60. XIX w. burmistrz Jules Anspach zapoczątkował wielką "sanację" i przebudowę miasta. Dokonano wyburzeń zabudowy wzdłuż rzeki Senne, jej kanalizacji; przebito (na wzór "bulwarów" Haussmanna) szeroką ulicę między dworcami Midi i Nord, zbudowano Giełdę, stworzono nową dzielnicę wokół Notre-Dame-aux-Neiges, przedłużono avenue Louise, rue de la Régence i rue Belliard, stworzono Parc du Cinquantenaire. Stworzono nowy system dystrybucji wody i gazu.

W czasie drugiej wojny światowej Bruksela ucierpiała w wyniku bombardowań z lat 1940 oraz 1943-1944.

Po wojnie miasto stało się centrum zjednoczonej Europy; od 1958 mieści się tutaj siedziba EWG, późniejszej Wspólnoty Europejskiej. W 1967 została tu również przeniesiona z Paryża kwatera główna NATO.

Ratusz

[edytuj] Zabytki i turystyka

Zabytkowa kamienica Angel na Grand Place

Centralnym punktem miasta jest Grand Place z gotyckim ratuszem (Hôtel de Ville) z XV wieku i zabytkowymi kamienicami oraz Domem Króla (Maison du Roi). Dom Króla to pałac, pochodzący z XVI wieku, w którym obecnie znajduje się Muzeum Miejskie (między innymi z ceramiki i wyrobami ze srebra). W pobliżu placu znajdują się galerie św. Huberta z XIX wieku, ze sklepami galeriami, kafejkami i restauracjami kuchni z całego świata.

Katedra św. Michała i Guduli

kamienice przy Grande Place

Między Pałacem Królewskim i siedzibą parlamentu Belgii, czyli Pałacem Narodów znajduje się reprezentacyjny Park Brukselski.

Katedra św. Michała i św. Guduli (fr. Cathédrale Saints-Michel-et-Gudule) z XII wieku słynie z pięknych szesnastowiecznych witraży.

Kościół Notre Dame du Sablon, zbudowany w stylu gotyckim znajduje się na placu Grand Sablon. Po średniowiecznych fortyfikacjach pozostała Czarna Wieża (Tour Noir).

Na całym świecie znany jest jeden z symboli miasta Manneken Pis, czyli figurka siusiającego chłopca z 1619 roku. Żeńskim odpowiednikiem chłopca jest Jeanneke Pis figurka z 1987 roku.

Manneken Pis w 1900

W Brukseli można odnaleźć liczne przykłady architektury secesyjnej.

[edytuj] Atomium

Zobacz więcej w osobnym artykule: Atomium.

Zbudowany z okazji Expo 1958, 103-metrowej wysokości model kryształu żelaza (powiększonego 150 miliardów razy). Składa się z 9 stalowych sfer o średnicy 18 metrów i łączących je 20 korytarzy, każdy o długości ok. 40 m. Na sam szczyt budowli można wyjechać windą. Z okien najwyższej sfery widać panoramę Brukseli, a także Mini Europę – kompozycję miniaturowych obiektów z najpiękniejszych miast w Europie, która znajduje się w pobliskim Bruparku. W innych znajdują się wystawy dotyczące mody, mebli i stylu życia lat pięćdziesiątych ubiegłego stulecia.

Konstruktorem budowli jest André Waterkeyn. Znajduje się ona w Laeken, należącym do zespołu miejskiego Brukseli. (zdjęcie)

[edytuj] Muzea

• Królewskie Muzeum Sztuk Pięknych
  • Musée Royale d'Art Ancien czyli Królewskie Muzeum Sztuki Dawnej wystawia prace mistrzów malarstwa europejskiego: Lukasa Cranacha, Breughela, Rubensa, van Dycka, Boscha
  • Musée d'Art Moderne – Muzeum sztuki nowoczesnej ma w swych zbiorach malarstwo XIX i XX-wieczne (np. Gauguina, Matisse'a, Degasa i Dalego).

• Pałac Sztuk Pięknych (Paleis voor Schone Kunsten – Palais de beaux-arts)
• Muzeum Filmu
• Muzeum Instrumentów Muzycznych (MiM)
• Muzeum Armii
• Narodowe Muzeum Sztuki i Historii
• Muzeum Komiksu (Musée de la BD – Stripmuseum)
• Muzeum Zabawek
• Muzeum Browarnictwa
• Musée Victor Horta
• Les Musées Bellevue

[edytuj] Gospodarka

Duży ośrodek przemysłowy; m.in. włókiennictwa (wyrób koronek), montaż samochodów (Citroën, Renault, Volkswagen), piwowarstwa, hutnictwa metali nieżelaznych, elektroniki. Wielki ośrodek finansowo-handlowy (giełda, banki międzynarodowe).

[edytuj] Transport

Największy belgijski węzeł kolejowy (stacje: Delta i Bruxelles-Luxembourg) i drogowy oraz port śródlądowy, połączony kanałem z Antwerpią, trzy linie metra (1A, 1B, 2), Międzynarodowy Port Lotniczy Zaventem i Port Lotniczy Charleroi, położony 46 km na południe od centrum Brukseli.

[edytuj] Język

Miasto Bruksela wraz z całym regionem stołecznym posiada oficjalnie status obszaru dwujęzycznego, gdzie działają dwie wspólnoty językowe: flamandzka i francuska. Równoprawne języki urzędowe to francuski, którym posługuje się większość ludności (85-90%), oraz niderlandzki (10-15% ludności). Zasada dwujęzyczności jest ściśle przestrzegana m.in. w odniesieniu do nazw ulic, znaków drogowych, wszelkich oficjalnych obwieszczeń, itp. Każda z grup językowych posiada odrębne szkoły, uczelnie, biblioteki, teatry.

[edytuj] Miasta partnerskie

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Bruksela
• Mapa Brukseli