Émile Zola

Z Wikipedii

Émile Zola (ur. 2 kwietnia 1840 w Paryżu, zm. 29 września 1902 tamże) - francuski pisarz, główny przedstawiciel naturalizmu.

Zola urodził się w rodzinie włoskiego inżyniera, wychowywał się i uczył w szkole średniej w Aix-en-Provence, razem ze sławnym później malarzem Paulem Cezannem. Od najmłodszych lat fascynował się literaturą romantyczną, przede wszystkim dramatem Wiktora Hugo. Po śmierci ojca sytuacja materialna jego rodziny dramatycznie pogorszyła się; Emil razem z matką przeniósł się do Paryża, gdzie imał się różnych zajęć, zostając wreszcie pracownikiem słynnego wydawnictwa Hachette.

Zachęcony do podjęcia pracy literackiej, próbował początkowo swoich sił w dramacie, pisząc Teresę Raquin i Spadkobierców pana Rabourdin. Dzieła te nie zyskały jednak poklasku publiczności, w pierwszym przypadku z powodu przesadzonej, przejaskrawionej atmosfery grozy w duchu przebrzmiałego już gotycyzmu, w drugim przypadku z powodu zbyt ostrej krytyki stosunków panujących w burżuazyjnej rodzinie.

Zola postanowił skupić się na tworzeniu powieści, które wg jego zamysłu miały tworzyć jeden wielki cykl analizujący w sposób naukowy stosunki społeczne epoki II Cesarstwa. Tak powstał 20-tomowy cykl Rougon-Macquartowie. Historia naturalna i społeczna rodziny za Drugiego Cesarstwa opublikowany w latach 1871-1893. Przedstawia ona rozległą panoramę francuskiego społeczeństwa i stanowi ważny dokument o tamtej epoce. Cały cykl utrzymany był w duchu naturalizmu, którego podbudowę teoretyczną Zola przedstawił w studium Powieść eksperymentalna (Le roman expérimental, 1880). Mimo przedstawionych tam przez siebie założeń absolutnej obiektywności narratora i porzucenia romantycznego rozmachu w kreacji bohaterów i opisie miejsc, Zola zachował iście romantyczną wyobraźnię, która pozwalała mu kreślić fascynujące opisy najbardziej prozaicznych miejsc. Natomiast wnikliwe badania warunków życia robotników i chłopów oraz działalności Kościoła katolickiego we Francji wywołały u niego sympatie socjalistyczne i antyklerykalne.

Te ostatnie widać wyraźnie w drugim cyklu powieściowym Zoli, trylogii Trzy miasta, w których poddał druzgocącej krytyce skomercjalizowany kult cudów i objawień, skostniałe i zamknięte na wiernych struktury hierarchii kościelnej, a wreszcie nieczułość Kościoła na problemy społeczno - polityczne.

W roku 1898 Zola zaangażował się w obronę francuskiego oficera oskarżonego o zdradę - Alfreda Dreyfusa. Opublikował mianowicie na pierwszej stronie paryskiego dziennika L'Aurore artykuł J'accuse (Oskarżam!). Miał on formę listu otwartego do prezydenta Félixa Faure i zawierał ostrą krytykę francuskiego rządu. Zola zarzucał władzom antysemityzm i niezgodne z prawem skazanie i uwięzienie Dreyfusa. Jego książki zostały umieszczone na Indeksie ksiąg zakazanych.

Zola zmarł w 1902 r. na skutek zatrucia tlenkiem węgla. Okoliczności jego śmierci do dziś budzą poważne wątpliwości. Choć oficjalnie uznano zgon pisarza za nieszczęśliwy wypadek (wadliwa konstrukcja piecyka), istniały poważne przesłanki, że było to morderstwo na tle politycznym. Rząd Trzeciej Republiki nie zaangażował się jednak zbytnio w wyjaśnienie tej sprawy.

Twórczość Zoli wywarła znaczący wpływ na wielu powieściopisarzy XX wieku w Europie i w Stanach Zjednoczonych.

Ważniejsze dzieła:

• Cykl 20 powieści pt. Rougon-Macquartowie (1871-1893);
• Teresa Raquin (Thérese Raquin, 1867, wyd. polskie 1974)
• trylogia Trzy miasta (Trois Villes, 1894-1897, wyd. polskie 1895-1898)
  • Lourdes
  • Rzym
  • Paryż

[edytuj] Zobacz też

• Rougon-Macquartowie
• literatura francuska,
• sprawa Dreyfusa

[edytuj] Linki zewnętrzne

Biografia, Bibliografia (francuski)

48-letni mężczyzna kolejną ofiarą mrozu. Policja apeluje o pomoc

Zwłoki 48-letniego mężczyzny, który zmarł z wychłodzenia, znaleziono w Pstrągowej w woj. podkarpackim. Mężczyzna zmarł ok. 800 metrów od swojego domu. To nie jedyna ofiara dzisiejszych mrozów. Policja apeluje o pomoc.

Zima trzyma

"Samochód mi nie chciał zapalić", "autobus miał pół godziny spóźnienia", "twarz mi zamarzła" - mróz to od wczoraj główny temat rozmów w biurach i domach.

Ratusz: Kupcy z KDT mogą wynająć inne lokale należące do miasta

Kupcy handlujący w Kupieckich Domach Towarowych będą mogli wynająć poza konkursem wolne lokale użytkowe, które należą do miasta - taką propozycję ponowił Ratusz. Zainteresowani kupcy na podjęcie decyzji mają czas do 31 stycznia.

Polska gotowa do ograniczania dostaw gazu

Rząd, na wniosek spółki Gaz-System, przyjął rozporządzenie, które pozwala zmniejszać dostawy gazu dla dużych zakładów przemysłowych. Premier Waldemar Pawlak uspokaja, że system na razie pracuje stabilnie i nie ma żadnych ograniczeń w dostawie gazu do odbiorców. Dostawy gazu z Ukrainy zostały zmniejszone do minimalnego poziomu, dopuszczalnego technicznie.

Straż Pożarna: 453 pożary w ciągu dwóch dni

Mroźna pogoda powoduje, że zwiększyła się liczba pożarów. W niedziele i poniedziałek w wyniku pożarów zginęła jedna osoba, a 23 zostały ranne. Strażacy wyjeżdżali w tym czasie do 453 pożarów.

SMS-y dla Owsiaka wolne od podatku

Ministerstwo finansów zwolniło SMS-y ze wsparciem dla Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy z podatku VAT - dowiedziało się Radio TOK FM.

PiS walczy o wolne w święto Trzech Króli. "To wola narodu"

Klub parlamentarny PiS złoży u marszałka Sejmu projekt ustawy o przywróceniu dnia wolnego od pracy 6 stycznia, w święto Trzech Króli - poinformował poseł Antoni Macierewicz. - To jest wyraz woli narodu polskiego do przywrócenia tradycji, obyczaju i praw, jakie się Polakom należą - powiedział na konferencji prasowej.

Juszczenko przyjedzie do Polski rozmawiać o kryzysie gazowym

14 stycznia prezydenci Polski i Ukrainy spotkają się w Wiśle. Lech Kaczyński i Wiktor Juszczenko będą rozmawiać na temat obecnego kryzysu gazowego. W czwartek prezydent będzie także rozmawiał o konflikcie rosyjsko-ukraińskim z prezydentem Czech Vaclavem Klausem.

Palikot: Program PiS-u gorszy od chorób wenerycznych

Czeka nas katastrofa - pisze na blogu Janusz Palikot. "To nie trzęsienie ziemi, nie tajfun, nie zaraza, ani nawet nie choroby weneryczne przenoszone przez czytanie gazet! To coś znacznie gorszego niż zdychający potwór i zakaz produkcji alkoholu, a nawet gorszego niż wybór Rydzyka na szefa Episkopatu Polski! Oto - uwaga, uwaga! - PiS przedstawi swój program gospodarczy!!!!!" - czytamy.

Prezydent: Polityka unijna wobec Rosji jest miękka

Lech Kaczyński uważa, że polityka Unii Europejskiej wobec Rosji jest zbyt miękka. Apeluje jednak, żeby dać szansę czeskiej prezydencji. Pod przewodnictwem naszych południowych sąsiadów chciałby też polskiego zaangażowania w konflikt na Bliskim Wschodzie, ale tylko pod warunkiem, że nasz kraj byłby do czegoś przydatny.